Over het genootschap

Archieven

Margriet in haar appartement Seniorie Van Rijswijk, Antwerpen, 1994. Op tafel enkele Afrikaanse cultuurvoorwerpen die ze schonk aan het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika, Tervuren. Collectie MAS, Antwerpen (naamdossier Olbrechts). 

Archiefdozen met het referentienummer O203 (Olbrechtsarchief) in het Letterenhuis, Antwerpen. Foto Katrijn D’hamers, 2020 

Frans Olbrechts en in zijn voetspoor zijn weduwe Margriet Maurissens laten omvangrijke archieven en collecties na die over diverse erfgoedinstellingen zijn verspreid. Het archief van Olbrechts is raadpleegbaar in het Letterenhuis in Antwerpen. Het archief van zijn etnografisch veldwerk in Amerika wordt bewaard in de National Anthropological Archives in Washington DC en door de American Philosophical Society in Philadelphia. Het MAS beheert verschillende dossiers van Olbrechts met onder meer referenties aan zijn tentoonstelling Kongo-Kunst en de Ivoorkustexpeditie. Ook het archief van zijn weduwe, Margriet Olbrechts-Maurissens, is er opgenomen. In 2019 is hieraan het legaat toegevoegd van professor Pieter-Jan Vandenhoute, zijn student en later opvolger aan de UGent. Het Gents Universiteitsmuseum bewaart briefwisseling en andere stukken in zijn archief. Ten slotte bewaart ook het AfricaMuseum in Tervuren archiefmateriaal van Olbrechts en Afrikaanse cultuurvoorwerpen uit zijn privéverzameling. De meeste van deze erfgoedinstellingen bezitten een zoekrobot waarmee verdere informatie kan worden gevonden.

  • American Philosophical Society, Philadelphia, VSA

  • Felix Stadsarchief Antwerpen, België 

  • GUM, Gents Universiteitsmuseum, België

  • Koninklijk Museum voor Midden-Afrika (AfricaMuseum), Tervuren, België

  • Koninklijk Museum voor Schone Kunsten, Antwerpen, België

  • Letterenhuis, Antwerpen, België

  • MAS, Museum aan de Stroom, Antwerpen, België

  • National Anthropological Archives, Washington, VSA 

  • Olbrechtsgenootschap, Scherpenheuvel-Zichem, België

  • Museum Vleeshuis, Klank van de Stad, Antwerpen, België

Teksten

Els De Palmenaer met medewerking van Hugo DeBlock, Katrijn D’hamers, Herman Janssens, Wendy Wauters, Roselyne Francken, Tony Oost en Paul Catteeuw

Bronnen (selectief)

  • Archief voormalig Etnografisch Museum, Naamdossier Olbrechts-Maurissens (1963-1964; 1972-1973, 1977, 1978), MAS, Antwerpen

  • Beyers, Leen & Els De Palmenaer, La collection extra-européenne du MAS, depuis 1862 dans le contexte portuaire d’Anvers in : Arts premiers dans les musées de l’Europe du Nord-Ouest, Publications de l’Institut de recherches historiques du Septentrion, Chang Min Peng & Thomas Beaufils (red.), E-book, 2018

  • De Jong, Leen, 1818-2018. Schenkingen aan het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen, Lannoo, 2020: 358

  • De Palmenaer, Els, De Vrienden van het Etnografisch Museum (VEMA). Kroniek van een jarenlang mecenaat (onuitgegeven manuscript), 2017 

  • De Palmenaer, Els, Olbrechts en de Afrikaanse verzamelingen in Antwerpen (1930-1940). Van de Vleeshuiszolders naar het Museum aan de Stroom, in: Volkskunde, 109 (2008), 147-158

  • De Palmenaer, Els, 100xCongo. Een eeuw Congolese kunst in Antwerpen, MAS BAI books, 2020 

  • Holsbeke, Mireille, De Jonge Olbrechts in Amerika, in: Frans Olbrechts (1899-1958) op zoek naar kunst in Afrika, Antwerpen: Etnografisch Museum, 2001, 63-86 

  • Petridis, Constantine, Cleveland Museum of Art, op http://www.ugentmemorie.be/personen/olbrechts-frans-1899-1958

  • Petridis, Constantijn, Frans Olbrechts (1899-1958) op zoek naar kunst in Afrika, Antwerpen: Etnografisch Museum, 2001 

  • Thijs, Alfons, La germanistique mène à tout…Frans M. Olbrechts in het wereldje van volkskundigen en etnologen, in: Volkskunde, 109 (2008), 113-146

  • Van damme, Wilfried, Obrechts’ morfosemantische benadering van ‘het primitieve kunstwerk’, in: Frans Olbrechts (1899-1958) op zoek naar kunst in Afrika, Antwerpen: Etnografisch Museum, 2001, 143-167

  • Van Haver, Jozef, De opgang van de jonge Olbrechts. Het driedubbele spoor, in: Volkskunde, 101 (2000), 3-19

  • Van Haver, Jozef, 30 jaar F.M. Olbrechtsstichting ter bevordering van het volkskundig onderzoek, vzw., in: Volkskunde, 101 (2000), 29-34.

  • Veirman, Anja, Olbrechts en de expedities naar West-Afrika, in: Frans Olbrechts (1899-1958) op zoek naar kunst in Afrika, Antwerpen: Etnografisch Museum, 2001, 235-254